Αυτόματη μετάφραση - Automatic translation (Google translate)

Σύνδεσμος απόφασης


<< Επιστροφή

Απόφαση 1254 / 2010    (Ε, ΠΟΙΝΙΚΕΣ)

Θέμα
Αιτιολογίας ανεπάρκεια, Ηθική αυτουργία, Δυσφήμηση συκοφαντική, Τύπος.




Περίληψη:
Καταδικαστική απόφαση δευτεροβαθμίου δικαστηρίου για ηθική αυτουργία σε συκοφαντική δυσφήμηση, κατά συρροή, δια του τύπου. Δεκτός ο λόγος της αιτήσεως αναίρεσης για αντιφατική αιτιολογία, καθόσον στο σκεπτικό διαλαμβάνει πραγματικά περιστατικά απλής δυσφήμησης, τον καταδικάζει όμως για συκοφαντική δυσφήμηση. Επεκτατικό και στον μη ασκήσαντα αναίρεση αυτουργό της πράξεως. Παρέλκει η έρευνα των λοιπών λόγων.




Αριθμός 1254/2010

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Ε' Ποινικό Τμήμα

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Χαράλαμπος Δημάδης, Προεδρεύων Αρεοπαγίτης (κωλυομένου του Αντιπροέδρου του Αρείου Πάγου Κωνσταντίνου Κούκλη), ως αρχαιότερο μέλος της συνθέσεως, Βιολέττα Κυτέα, Γεώργιο Αδαμόπουλο, Αικατερίνη Βασιλακοπούλου-Κατσαβριά-Εισηγήτρια και Κυριακούλα Γεροστάθη (ορισθείσα για συμπλήρωση της συνθέσεως με την 66/5-5-2010 Πράξη του Προέδρου του Αρείου Πάγου), Αρεοπαγίτες.

Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 7 Μαΐου 2010, με την παρουσία του Αντεισαγγελέα του Αρείου Πάγου Ρούσσου-Εμμανουήλ Παπαδάκη (γιατί κωλύεται ο Εισαγγελέας) και της Γραμματέως Ευδοκίας Φραγκίδη, για να δικάσει την αίτηση
του αναιρεσείοντος - κατηγορουμένου Χ, κατοίκου ..., που εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Ιωάννη Γραμματικό-Τσαφρακίδη, περί αναιρέσεως της 5051/2009 αποφάσεως του Τριμελούς Εφετείου Θεσσαλονίκης. Με συγκατηγορούμενο τον Τ.
Με πολιτικώς ενάγοντες τους: 1)Ψ1, κάτοικο ... και 2)Ψ2, κάτοικο ..., που δεν παρέστησαν στο ακροατήριο. Το Τριμελές Εφετείο Θεσσαλονίκης, με την ως άνω απόφασή του διέταξε όσα λεπτομερώς αναφέρονται σ' αυτή και ο αναιρεσείων - κατηγορούμενος ζητεί την αναίρεση αυτής, για τους λόγους που αναφέρονται στην από 18 Ιανουαρίου 2010 αίτησή του αναιρέσεως, η οποία καταχωρίστηκε στο οικείο πινάκιο με τον αριθμό 137/2010.
Αφού άκουσε Τον πληρεξούσιο δικηγόρο του αναιρεσείοντος, που ζήτησε όσα αναφέρονται στα σχετικά πρακτικά, καθώς και τον Αντεισαγγελέα, που πρότεινε να γίνει δεκτή εν μέρει η προκείμενη αίτηση αναιρέσεως και να επεκταθεί το αναιρετικό αποτέλεσμα και στον συγκατηγορούμενο του αναιρεσείοντος.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Από τις διατάξεις των άρθρων 93 παρ. 3 του Συντάγματος και 139 του ΚΠΔ προκύπτει ότι η καταδικαστική απόφαση έχει την απαιτούμενη ειδική και εμπεριστατωμένη αιτιολογία, η έλλειψη της οποίας ιδρύει τον από το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Δ του ΚΠΔ λόγο αναιρέσεως, όταν αναφέρονται σ' αυτή με σαφήνεια, πληρότητα και χωρίς αντιφάσεις ή λογικά κενά, τα προκύψαντα από την αποδεικτική διαδικασία πραγματικά περιστατικά, στα οποία στηρίχθηκε η κρίση του δικαστηρίου για την συνδρομή των αντικειμενικών και υποκειμενικών στοιχείων του εγκλήματος, οι αποδείξεις που τα θεμελιώνουν και οι νομικές σκέψεις υπαγωγής των περιστατικών αυτών στην εφαρμοσθείσα ουσιαστική ποινική διάταξη. Για την ύπαρξη τέτοιας αιτιολογίας είναι παραδεκτή η αλληλοσυμπλήρωση του αιτιολογικού με το διατακτικό που αποτελούν ενιαίο σύνολο. Επί ηθικής αυτουργίας, για να έχει η καταδικαστική απόφαση την απαιτούμενη ειδική και εμπεριστατωμένη αιτιολογία, πρέπει να αναφέρονται ο τρόπος και τα μέσα με τα οποία ο ηθικός αυτουργός προκάλεσε στον φυσικό αυτουργό την απόφαση να εκτελέσει την άδικη πράξη που διέπραξε. Εξ άλλου, κατά το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Ε του ΚΠΔ, λόγο αναιρέσεως αποτελεί και η εσφαλμένη ερμηνεία και εφαρμογή ουσιαστικής ποινικής διατάξεως. Εσφαλμένη ερμηνεία υπάρχει όταν ο δικαστής αποδίδει στο νόμο διαφορετική έννοια από εκείνη που πραγματικά έχει, εσφαλμένη δε εφαρμογή υπάρχει όταν το δικαστήριο της ουσίας δεν κάνει σωστή υπαγωγή των πραγματικών περιστατικών που δέχθηκε ως αληθή στη διάταξη που εφήρμοσε. Περίπτωση δε τέτοιας εφαρμογής, που ιδρύει τον αμέσως ανωτέρω λόγο αναιρέσεως, υπάρχει και όταν η παραβίαση γίνεται εκ πλαγίου. Η παραβίαση αυτή υπάρχει όταν στο πόρισμα της απόφασης, που περιλαμβάνεται στο συνδυασμό αιτιολογικού και διατακτικού, έχουν εμφιλοχωρήσει ασάφειες, αντιφάσεις ή λογικά κενά, με αποτέλεσμα να μην είναι εφικτός ο αναιρετικός έλεγχος της ορθής εφαρμογής της ουσιαστικής ποινικής διατάξεως, οπότε η απόφαση δεν έχει νόμιμη βάση. Στην προκειμένη περίπτωση, όπως προκύπτει από την προσβαλλόμενη υπ' αριθμ. 5051/2009 απόφαση και τα πρακτικά της, το Τριμελές Εφετείο Θεσσαλονίκης, που δίκασε σε δεύτερο βαθμό, και μετά από συνεκτίμηση όλων των αποδεικτικών μέσων που κατ'είδος αναφέρει, κήρυξε ένοχο τον κατηγορούμενο- ήδη αναιρεσείοντα, της αποδιδόμενης σ' αυτόν αξιόποινης πράξης της ηθικής αυτουργίας στην αξιόποινη πράξη της συκοφαντικής δυσφήμησης δια του τύπου, κατά συρροή, που τέλεσε ο μη ασκήσας αναίρεση συγκατηγορούμενός του Τ, και τον καταδίκασε σε ποινή φυλάκισης είκοσι(20) μηνών. Για να καταλήξει στην κρίση του αυτή το δευτεροβάθμιο δικαστήριο δέχθηκε, κατά την αναιρετικώς ανέλεγκτη κρίση του, τα ακόλουθα πραγματικά περιστατικά: Ο πρώτος κατηγορούμενος Τ, περί την 09.30 πρωινή ώρα της 30ης Ιουνίου 2008, στην ..., αφού εισήλθε στο γραφείο της Διευθύνσεως Αστικής Καταστάσεως Αλλοδαπών και Μεταναστεύσεως της Περιφέρειας της Κεντρικής Μακεδονίας, που βρίσκεται στην οδό ..., της ..., και άφησε ικανό αριθμό εντύπων φυλλαδίων με το εξής περιεχόμενο : " διαδηλώνουμε μόνο κατά των άτιμων διεφθαρμένων υπαλλήλων και απαιτούμε την απομάκρυνση του Διευθυντή της Υπηρεσίας κ. Ψ1 και της κ. Ψ2.... Πολλοί συνάδελφοι σας μας έχουν δώσει τις πληροφορίες για τις περιπτώσεις διαφθοράς, εκβιασμού και παράνομων πράξεων ". Με τα ανωτέρω επίσης φυλλάδια ισχυρίσθηκε, για τους εγκαλούντες Ψ1, Διευθυντή της ανωτέρω Υπηρεσίας και Ψ2, Προϊσταμένης του Τμήματος Αστικής Καταστάσεως και Αλλοδαπών του Νομού ..., ψευδή περιστατικά περί διαφθοράς και τελέσεως αξιοποίνων πράξεων από τους ανωτέρω υπαλλήλους, χωρίς να γνωρίζει ότι ήσαν ψευδή και με τον τρόπο αυτόν έβλαψε την τιμή και την υπόληψη τους, αφού έλαβαν γνώση του περιεχομένου των ανωτέρω εντύπων φυλλαδίων οι υπάλληλοι της Διευθύνσεως Αστικής Καταστάσεως Αλλοδαπών και Μεταναστεύσεως της Περιφέρειας της Κεντρικής Μακεδονίας και οι παρευρισκόμενοι πολίτες. Επίσης, προέκυψε ότι ο κατηγορούμενος αυτός, μέχρι την προαναφερομένη ημερομηνία της 30ης Ιουνίου 2008, που τελέσθηκε η ανωτέρω αξιόποινη πράξη, έζησε μία έντιμη ατομική, οικογενειακή, επαγγελματική και γενικά κοινωνική ζωή, καθώς και ότι ο ίδιος κατηγορούμενος, συμπεριφέρθηκε καλά, για σχετικά μεγάλο χρονικό διάστημα μετά την πράξη του αυτήν.
Συνεπώς, ο κατηγορούμενος αυτός, κατ' επιτρεπτή μεταβολή της κατηγορίας και σύμφωνα με όσα αναπτύχθηκαν στην μείζονα σκέψη, πρέπει να κηρυχθεί ένοχος της αξιόποινης πράξεως της απλής δυσφημήσεως σε βάρος των εγκαλούντων Ψ1 και Ψ2, με την αναγνώριση όμως, στο πρόσωπο του, των ελαφρυντικών περιστάσεων των εδαφίων α και ε της παραγράφου 2 της διατάξεως του άρθρου 84 του Π.Κ. Περαιτέρω, αποδείχθηκε ότι ο τρίτος κατηγορούμενος Χ με συνεχείς προτροπές, παραινέσεις, πειθώ και φορτικότητα προκάλεσε στον συγκατηγορούμενό του Τ την απόφαση να εκτελέσει την αξιόποινη πράξη της απλής συκοφαντικής δυσφήμησης κατά συρροή και δια του τύπου και ειδικότερα ότι με συνεχείς προτροπές, παραινέσεις, πειθώ και φορτικότητα προκάλεσε στον τελευταίο, όπως, δια του τύπου, ως μέσου, ισχυρισθεί ενώπιον τρίτων για κάποιους άλλους γεγονός ψευδές που μπορούσε να βλάψει την τιμή και την υπόληψη τους. Συγκεκριμένα, αποδείχθηκε ότι προκάλεσε, σε αυτόν, την απόφαση να εισέλθει στο γραφείο της Διευθύνσεως της Αστικής Καταστάσεως Αλλοδαπών και Μεταναστεύσεως της Περιφέρειας της Κεντρικής ..., που βρίσκεται στην οδό ..., και να αφήσει ικανό αριθμό εντύπων φυλλαδίων με το εξής περιεχόμενο : " διαδηλώνουμε μόνο κατά των άτιμων διεφθαρμένων υπαλλήλων και απαιτούμε την απομάκρυνση του Διευθυντή της Υπηρεσίας κ. Ψ1 και της κ. Ψ2... Πολλοί συνάδελφοι σας μας έχουν δώσει τις πληροφορίες για τις περιπτώσεις διαφθοράς εκβιασμού και παράνομων πράξεων " και έτσι με τα ανωτέρω φυλλάδια να ισχυρισθεί για τους εγκαλούντες Ψ1, Διευθυντή της ανωτέρω Υπηρεσίας και Ψ2 Προϊσταμένης του Τμήματος της Αστικής Καταστάσεως και Αλλοδαπών του Νομού ... ψευδή περιστατικά περί της διαφθοράς και της τελέσεως αξιοποίνων πράξεων από αυτούς, χωρίς όμως να γνωρίζει, ότι ήσαν ψευδή και με τον τρόπο αυτόν να βλάψει την τιμή και την υπόληψη τους πράξη που πράγματι τέλεσε ο πιο πάνω κατηγορούμενος και έβλαψε την τιμή και υπόληψη των παραπάνω εγκαλούντων, αφού έλαβαν γνώση του περιεχομένου των ανωτέρω φυλλαδίων οι υπάλληλοι της Διευθύνσεως Αστικής Καταστάσεως Αλλοδαπών και Μεταναστεύσεως της Περιφέρειας της Κεντρικής Μακεδονίας και οι παρευρισκόμενοι πολίτες. Αντιθέτως, δεν προέκυψε ότι ο τρίτος ως άνω κατηγορούμενος, πίστεψε λόγω πλάνης ότι είχε δικαίωμα να πείσει με προτροπές, με παραινέσεις, με πειθώ και με φορτικότητα τον πρώτο κατηγορούμενο, να τελέσει την αξιόποινη πράξη της απλής συκοφαντικής δυσφημήσεως κατά συρροή και ότι η πλάνη του αυτή ήταν συγγνωστή και τούτο διότι ο τρίτος κατηγορούμενος είχε σκοπό με την πράξη του αυτήν και χρησιμοποιώντας τον τελευταίο, να προσβάλει την τιμή και την υπόληψη των εγκαλούντων. Επίσης, δεν προέκυψε ότι ο ίδιος κατηγορούμενος, προέβη στην πιο πάνω αξιόποινη πράξη του από δικαιολογημένο ενδιαφέρον και μέσα στα πλαίσια της ελεύθερης εκφράσεως της γνώμης του. Τέλος, προέκυψε ότι ο τρίτος κατηγορούμενος, μέχρι την ημερομηνία, της, από αυτόν, τελέσεως της ηθικής αυτουργίας στην απλή συκοφαντική δυσφήμηση, που τέλεσε ο πρώτος κατηγορούμενος, έζησε μία έντιμη ατομική, οικογενειακή, επαγγελματική και γενικά κοινωνική ζωή.
Συνεπώς, ο κατηγορούμενος αυτός, αφού απορριφθούν οι προαναφερόμενοι αυτοτελείς ισχυρισμοί του, ως αβάσιμοι στην ουσία τους, πρέπει, να κηρυχθεί ένοχος της αξιόποινης πράξεως της ηθικής αυτουργίας κατά συρροή, στην απλή συκοφαντική δυσφήμηση κατά συρροή, που τέλεσε ο πρώτος κατηγορούμενος Τ, σε βάρος των εγκαλούντων Ψ1 και Ψ2, με την αναγνώριση όμως, στο πρόσωπο του, της ελαφρυντικής περιστάσεως του εδαφίου α, της παραγράφου 2 της διατάξεως του άρθρου 84 του Π.Κ. Με αυτά όμως που δέχθηκε το Τριμελές Εφετείο Θεσσαλονίκης δεν διέλαβε στην προσβαλλομένη απόφαση του την, κατά την ανωτέρω έννοια, ειδική και εμπεριστατωμένη αιτιολογία και εσφαλμένα εφάρμοσε την ουσιαστική ποινική διάταξη του άρθρου 363 του ΠΚ, καθόσον μεταξύ του αιτιολογικού και του διατακτικού εμφιλοχώρησαν ασάφειες και αντιφάσεις, που καθιστούν ανέφικτο τον υπό του Αρείου Πάγου αναιρετικό έλεγχο της ορθής εφαρμογής και ερμηνείας της εφαρμοσθείσας ως άνω διατάξεως. Ειδικότερα, ενώ στο σκεπτικό της δέχεται ότι ο αυτουργός της συκοφαντικής δυσφημήσεως Τ( που δεν άσκησε αναίρεση) δεν τελούσε σε γνώση της αναληθείας των ψευδών περιστατικών περί διαφθοράς και τελέσεως αξιοποίνων πράξεων από τους εγκαλούντες- πολιτικώς ενάγοντες που ισχυρίστηκε με τα έντυπα φυλλάδια που άφησε στην Διεύθυνση Αστικής Κατάστασης Αλλοδαπών και Μετανάστευσης της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας με το επιλήψιμο κείμενο κατά των εγκαλούντων, και επομένως, κατ' επιτρεπτή μεταβολή της κατηγορίας, τέλεσε την αξιόποινη πράξη της απλής δυσφήμησης για την οποία πρέπει να κηρυχθεί ένοχος, και στη συνέχεια τα ίδια δέχεται και ως προς τον ηθικό αυτουργό- αναιρεσείοντα ( ότι δηλαδή δεν τελούσε σε γνώση της αναλη θείας των αυτών ψευδών περιστατικών και ως εκ τούτο ήταν ένοχος και αυτός της απλής συκοφαντικής δυσφημήσεως( που τέτοιο έγκλημα δεν υφίσταται στον ΠΚ), στο διατακτικό, και ενώ στο νομικό μέρος διαλαμβάνει τα στοιχεία της απλής δυσφημήσεως (δηλαδή του άρθρου 362 του ΠΚ), στη συνέχεια, στην περιγραφή των πραγματικών περιστατικών αναφέρει πως όσα διέδωσε ο Τ( που δεν άσκησε αναίρεση) γνώριζε ότι ήταν ψευδή, και το ίδιο αναφέρει και για τον αναιρεσείοντα( ότι γνώριζε πως ήταν ψευδή),δηλαδή περιγράφει πραγματικά περιστατικά υπαγόμενα στην διάταξη της συκοφαντικής δυσφημήσεως (άρθρο 363 του ΠΚ). Ακολούθως δε κήρυξε ένοχο τον αναιρεσείοντα ηθικής αυτουργίας στην πράξη της συκοφαντικής δυσφημήσεως του αυτουργού Τ, και όχι απλής δυσφημήσεως, όπως έπρεπε με βάση το σκεπτικό και το νομικό μέρος του διατακτικού της προσβαλλόμενης. Επομένως, ο πρώτος λόγος της αιτήσεως αναιρέσεως περί ελλείψεως αιτιολογίας και εσφαλμένης εφαρμογής ουσιαστικής ποινικής διατάξεως, είναι βάσιμος και πρέπει να γίνει δεκτός και να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση. Σημειωτέον ότι το δικαστήριο στο σκεπτικό του αλλά και στο διατακτικό της απόφασης του διαλαμβάνει τον τρόπο και τα μέσα με τα οποία ο αναιρεσείων προκάλεσε στον συγκατηγορούμενό του Τ την απόφαση να εκτελέσει την άδικη πράξη που εκείνος διέπραξε, παραθέτον στο σκεπτικό που αλληλοσυμπληρώνεται με το διατακτικό ότι με συνεχείς προτροπές, παραινέσεις, πειθώ και φορτικότητα προκάλεσε στον ως άνω συγκατηγορούμενό του Ττην απόφαση να εισέλθει στο γραφείο της Διεύθυνσης Αστικής Καταστάσεως Αλλοδαπών και Μετανάστευσης της Περιφέρειας της Κεντρικής Μακεδονίας και να αφήσει ικανό αριθμό εντύπων φυλλαδίων με το επιλήψιμο για τους εγκαλούντες περιεχόμενο. Επομένως, δεν στερείται η απόφαση της απαιτούμενης ειδικής και εμπεριστατωμένης αιτιολογίας κατά το σημείο τούτο και ο σχετικός λόγος της αιτήσεως αναιρέσεως που υποστηρίζει τα αντίθετα είναι αβάσιμος και απορριπτέος. Κατ' ακολουθίαν των ανωτέρω, εφόσον αναιρείται η προσβαλλόμενη απόφαση για τον προαναφερθέντα λόγο ( παρελκούσης της έρευνας της βασιμότητας των λοιπών λόγων), πρέπει να επεκταθεί, σύμφωνα με τη διάταξη του άρθρου 469 του ΚΠΔ, το ευεργετικό αποτέλεσμα της γενόμενης δεκτής αναιρέσεως και για τον μη ασκήσαντα το ως άνω ένδικο μέσο κατηγορούμενο Τ. Μετά δε την αναίρεση της πληττόμενης αποφάσεως πρέπει να παραπεμφθεί η υπόθεση( άρθρο 519 του ΚΠΔ )για νέα συζήτηση στο ίδιο δικαστήριο, εφόσον είναι εφικτή η σύνθεση του από άλλους δικαστές εκτός από εκείνους που δίκασαν προηγουμένως.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Αναιρεί την υπ' αριθμ. 5051/2009 απόφαση του Τριμελούς Εφετείου Θεσσαλονίκης τόσο ως προς τον αναιρεσείοντα όσο και ως προς τον ,λόγω του επεκτατικού αποτελέσματος, συγκατηγορούμενό του Τ. Και

Παραπέμπει την υπόθεση για νέα ουσιαστική συζήτηση στο ίδιο δικαστήριο, το οποίο θα συγκροτηθεί από άλλους δικαστές, εκτός από εκείνους που εξέδωσαν την πληττόμενη απόφαση .
Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 4 Ιουνίου 2010.

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 18 Ιουνίου 2010.

Ο ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ ΑΡΕΟΠΑΓΙΤΗΣ H ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ

<< Επιστροφή