Αυτόματη μετάφραση - Automatic translation (Google translate)

Σύνδεσμος απόφασης


<< Επιστροφή

Απόφαση 863 / 2009    (Ε, ΠΟΙΝΙΚΕΣ)

Θέμα
Αιτιολογίας επάρκεια, Φοροδιαφυγή.




Περίληψη:
Αποδοχή εικονικών φορολογικών στοιχείων. Επαρκής αιτιολογία καταδικαστικής αποφάσεως.




ΑΡΙΘΜΟΣ 863/2009

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ
E' ΠΟΙΝΙΚΟ ΤΜΗΜΑ
Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Kωνσταντίνο Κούκλη, Αντιπρόεδρο Αρείου Πάγου, Βασίλειο Λυκούδη, Ελευθέριο Νικολόπουλο - Εισηγητή, Αναστάσιο Λιανό και Βιολέττα Κυτέα, Αρεοπαγίτες.

Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 20 Φεβρουαρίου 2009, με την παρουσία του Αντεισαγγελέα του Αρείου Πάγου Φώτιου Μακρή (γιατί κωλύεται ο Εισαγγελέας) και της Γραμματέως Ευδοκίας Φραγκίδη, για να δικάσει την αίτηση του αναιρεσείοντος - κατηγορουμένου Χ1, που εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Ευάγγελο Παπανικολάου, περί αναιρέσεως της 6048/2008 αποφάσεως του Τριμελούς Εφετείου Αθηνών.

Το Τριμελές Εφετείο Αθηνών, με την ως άνω απόφασή του διέταξε όσα λεπτομερώς αναφέρονται σ' αυτή, και ο αναιρεσείων - κατηγορούμενος ζητεί την αναίρεση αυτής, για τους λόγους που αναφέρονται στην από 12 Νοεμβρίου 2008 αίτησή του αναιρέσεως, η οποία καταχωρίστηκε στο οικείο πινάκιο με τον αριθμό 1892/2008.

Αφού άκουσε
Τον πληρεξούσιο δικηγόρο του αναιρεσείοντος, που ζήτησε όσα αναφέρονται στα σχετικά πρακτικά και τον Αντεισαγγελέα, που πρότεινε να απορριφθεί η προκείμενη αίτηση αναίρεσης.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ
Ι. Στις διατάξεις του άρθρου 19 παρ. 1 έως 4 του ν. 2523/1997 ''περί διοικητικών και ποινικών κυρώσεων στη φορολογική νομοθεσία'', όπως ίσχυε πριν από την τροποποίηση αυτού με το άρθρο 40 παρ. 1 του ν. 3220/2004, ορίζονται τα επόμενα. " Όποιος εκδίδει πλαστά ή εικονικά φορολογικά στοιχεία, καθώς και όποιος αποδέχεται εικονικά φορολογικά στοιχεία ή νοθεύει τέτοια στοιχεία, ανεξάρτητα από το αν διαφεύγει ή μη την πληρωμή φόρου, τιμωρείται με ποινή φυλάκισης τουλάχιστον τριών μηνών. (παρ.1). Το αδίκημα του άρθρου αυτού είναι αυτοτελές και ανεξάρτητο από τα αδικήματα που προβλέπονται και τιμωρούνται με τις λοιπές ποινικές διατάξεις του παρόντος νόμου (παρ.2). Εικονικό είναι το στοιχείο που εκδίδεται για συναλλαγή ανύπαρκτη στο σύνολό της ή για μέρος αυτής ή για συναλλαγή που πραγματοποιήθηκε από πρόσωπα διαφορετικά από αυτά που αναγράφονται στο στοιχείο ή το ένα από αυτά είναι άγνωστο φορολογικώς πρόσωπο, με την έννοια ότι δεν έχει δηλώσει την έναρξη του επιτηδεύματός του, ούτε έχει δηλώσει στοιχεία στην κατά τόπο αρμόδια, σύμφωνα με την αναγραφόμενη στο στοιχείο διεύθυνση, δημόσια οικονομική υπηρεσία. Εικονικό είναι επίσης το στοιχείο που φέρεται ότι εκδόθηκε ή έχει ληφθεί από εικονική εταιρία, κοινοπραξία, κοινωνία ή άλλη οποιασδήποτε μορφής επιχείρηση ή από φυσικό νομικό πρόσωπο, για το οποίο αποδεικνύεται ότι είναι παντελώς άσχετο με τη συγκεκριμένη συναλλαγή, οπότε στην τελευταία αυτή περίπτωση η σχετική διοικητική κύρωση επιβάλλεται, καθώς και η ποινική δίωξη ασκείται, κατά του πραγματικού υπευθύνου, που υποκρύπτεται. Τα φορολογικά στοιχεία στα οποία αναγράφεται αξία συναλλαγής κατώτερη της πραγματικής, θεωρούνται πάντοτε για τους σκοπούς του παρόντος νόμου ως ανακριβή, ενώ τα φορολογικά στοιχεία στα οποία αναγράφεται αξία μεγαλύτερη της πραγματικής, θεωρούνται ως εικονικά κατά το μέρος της μεγαλύτερης αυτής αξίας (παρ.4).
ΙΙ.-'Ελλειψη της απαιτούμενης από τα άρθρα 93 παρ. 3 Συντάγματος και 139 Κ.Π.Δ. ειδικής και εμπεριστατωμένης αιτιολογίας, που ιδρύει λόγο αναιρέσεως της αποφάσεως κατά το άρθρο 510 παρ.1 στοιχ. Δ' του Κ.Π.Δ., υπάρχει, όταν δεν εκτίθενται σε αυτήν πληρότητα, σαφήνεια και χωρίς αντιφάσεις τα πραγματικά περιστατικά, στα οποία στηρίχτηκε η κρίση του δικαστηρίου για τη συνδρομή των αντικειμενικών και υποκειμενικών στοιχείων του εγκλήματος, οι αποδείξεις που τα θεμελίωσαν και οι νομικοί συλλογισμοί, με τους οποίους έγινε η υπαγωγή των πραγματικών περιστατικών που αποδείχτηκαν στην ουσιαστική ποινική διάταξη που εφαρμόστηκε. Για την ύπαρξη τέτοιας αιτιολογίας: α) Είναι επιτρεπτή η αλληλοσυμπλήρωση του αιτιολογικού με το διατακτικό, που αποτελούν ενιαίο σύνολο β) Αρκεί να αναφέρονται τα αποδεικτικά μέσα γενικώς κατά το είδος τους, χωρίς να απαιτείται να εκτίθεται τί προέκυψε από καθένα από αυτά, ούτε είναι απαραίτητη η αξιολογική συσχέτιση και σύγκριση των διαφόρων αποδεικτικών μέσων και των μαρτυρικών καταθέσεων μεταξύ τους ή να προσδιορίζεται ποιό βαρύνει περισσότερο για το σχηματισμό της δικαστικής κρίσης. Απαιτείται μόνο να προκύπτει ότι το Δικαστήριο έλαβε υπόψη και συνεκτίμησε όλα τα αποδεικτικά στοιχεία, για το σχηματισμό της δικανικής του πεποίθησης, και όχι μόνο μερικά από αυτά. Εξάλλου περίπτωση εσφαλμένης εφαρμογής ουσιαστικής ποινικής διάταξης, που ιδρύει λόγο αναίρεσης κατά το άρθρο 510 παρ.1 στοιχ.Ε' του Κ.Π.Δ., συντρέχει όχι μόνον όταν το δικαστήριο δεν υπάγει σωστά τα πραγματικά περιστατικά, τα οποία έχει δεχθεί, στη διάταξη που εφαρμόστηκε, αλλά και όταν η διάταξη αυτή παραβιάστηκε εκ πλαγίου, για το λόγο ότι έχουν εμφιλοχωρήσει στο πόρισμα της αποφάσεως, που περιλαμβάνεται στο συνδυασμό του διατακτικού προς το σκεπτικό και ανάγεται στα στοιχεία και την ταυτότητα του εγκλήματος, ασάφειες, αντιφάσεις ή λογικά κενά, με αποτέλεσμα να καθίσταται ανέφικτος ο έλεγχος από τον 'Αρειο Πάγο της ορθής ή μη εφαρμογής του νόμου, οπότε η απόφαση στερείται νόμιμης βάσης.
Στην προκειμένη περίπτωση, όπως προκύπτει από το αιτιολογικό με συνδυασμό με το διατακτικό της προσβαλλόμενης απόφασης, το Τριμελές Εφετείο Αθηνών που δίκασε κατ' έφεση, μετά από εκτίμηση και αξιολόγηση των κατ'είδος αναφερομένων σ' αυτήν αποδεικτικών μέσων, δέχθηκε, κατά την αναιρετικά ανέλεγκτη κρίση του, τα ακόλουθα πραγματικά περιστατικά: "Ο κατηγορούμενος διετέλεσε από ... και καθ' όλο το έκτοτε μέχρι ... κρίσιμο χρονικό διάστημα πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος της εταιρείας "Πειραϊκή-Πετρελαϊκή Α.Ε.", που εδρεύει στον Πειραιά και έχει ως αντικείμενο της δραστηριότητας της την εμπορία υγρών καυσίμων και λιπαντικών. Στις ... διενεργήθηκε από υπαλλήλους του ΣΔΟΕ έλεγχος στην έδρα της εταιρείας, στα πλαίσια του οποίου κατασχέθηκε μεγάλος αριθμός τιμολογίων-δελτίων αποστολής, μεταξύ των οποίων και τα αναφερόμενα στο διατακτικό ... τιμολόγια-δελτία αποστολής, που είχαν εκδοθεί από την εταιρεία "ΦΟΙΝΙΞ ΟΙΛ ΕΠΕ", που είχε έδρα τα Οινόφυτα και αντικείμενο της δραστηριότητας της, επίσης, την εμπορία υγρών καυσίμων. Τα εν λόγω φορολογικά στοιχεία είχαν καταχωρηθεί στα επίσημα βιβλία της εταιρείας "Πειραϊκή-Πετρελαϊκή Α.Ε." και αφορούσαν πωλήσεις μεγάλων ποσοτήτων πετρελαίου κίνησης προς αυτήν από την "ΦΟΙΝΙΞ ΟΙΛ ΕΠΕ", κίνησαν δε τις υποψίες του ελέγχου, ότι πρόκειται για εικονικά τιμολόγια, ενόψει του ότι είχαν συνεχόμενους αριθμούς και ήσαν αθεώρητα, παρά το ότι η εταιρεία δεν συγκέντρωνε τις προϋποθέσεις για έκδοση αθεώρητων φορολογικών στοιχείων, σύμφωνα με την ΑΥΟ Πολ 1105/6.5-1999" εφόσον δεν απασχολούσε προσωπικό πέραν των 50 προσώπων, αλλά μόνο δύο, σύμφωνα με τις οικείες οριστικές δηλώσεις φόρου μισθωτών υπηρεσιών. Εξάλλου, στις ..., διενεργήθηκε, από συνεργείο υπαλλήλων του ΣΔΟΕ, έλεγχος στις εγκαταστάσεις της "ΦΟΙΝΙΞ ΟΙΛ ΕΠΕ", στη θέση Τεμπέλη, στα Οινόφυτα Βοιωτίας, όπου βρέθηκαν 14 υπόγειες δεξαμενές (7 για πετρέλαιο θέρμανσης και 7 για πετρέλαιο κίνησης), οι οποίες ως κτιριακές εγκαταστάσεις ανήκαν στην εταιρεία "Αλυκή Α.Ε" και είχαν εκμισθωθεί στην "Πειραϊκή-Πετρελαϊκή Α.Ε.", που ήταν κάτοχος της άδειας αποθήκευσης πετρελαίου, κατόπιν μεταβιβάσεως της από την εταιρεία "... Ο.Ε". Οι ποσότητες πετρελαίου κίνησης και θέρμανσης, που βρέθηκαν στις εν λόγω δεξαμενές ανήκαν στην "Πειραϊκή-Πετρελαϊκή Α.Ε.", ενώ δεν βρέθηκαν ποσότητες πετρελαίου, που να ανήκουν στην "ΦΟΙΝΙΞ ΟΙΛ ΕΠΕ", κατά τις διαπιστώσεις του ως άνω ελέγχου. Επίσης, στο χώρο των γραφείων της "ΦΟΙΝΙΞ ΟΙΛ ΕΠΕ" δεν βρέθηκαν στοιχεία της επιχειρήσεως και ιδίως παραστατικά αγορών και πωλήσεων, ούτε σε άλλο χώρο, ούτε προσκομίστηκαν στους ελεγκτές από τους φερόμενους ως υπευθύνους της εταιρείας παραστατικά στοιχεία, αν και ζητήθηκαν, από τα οποία να προκύπτει, ότι αυτή διακινούσε, με βάση επίσημα φορολογικά στοιχεία, ποσότητες πετρελαίων κατά τα έτη ... και ..., οι δε εγγραφές αγοράς πετρελαίου στα βιβλία της δεν στηριζόντουσαν σε φορολογικά στοιχεία, ήσαν δηλαδή χωρίς παραστατικά, ενώ ούτε μεταφορικά μέσα διέθετε η εν λόγω εταιρεία. Η εταιρεία "ΦΟΙΝΙΞ ΟΙΛ ΕΠΕ" είχε ιδρυθεί το έτος 1996 και στην πραγματικότητα συνέχισε τη δραστηριότητα της εταιρείας "... Ο.Ε", που αναγκάστηκε, να διακόψει τις δραστηριότητες της, λόγω αναμίξεως μέλους της σε υποθέσεις λαθρεμπορίας και έκδοσης ακάλυπτων επιταγών. Ως διαχειρίστρια της "ΦΟΙΝΙΞ ΟΙΛ ΕΠΕ" είχε οριστεί η Δ1 σύζυγος Δ2, ο οποίος με βάση σχετική εξουσιοδότηση της ασκούσε τη διαχείριση. Όμως, ο τελευταίος ήδη από το έτος 1998 έπαυσε να ασχολείται με την εταιρεία, λόγω σοβαρών προβλημάτων υγείας του και από τότε έπαυσε ουσιαστικά η δραστηριότητα της εν λόγω εταιρείας, ενώ ο ίδιος απεβίωσε το Μάιο του 2001, τα δε τέκνα του Δ3 και Δ4, οι οποίοι υπήρξαν οι κύριοι μέτοχοι της "... Ο.Ε", είχαν προσληφθεί από την "Πειραϊκή-Πετρελαϊκή Α.Ε.", εργαζόμενοι, κατά το χρόνο του ελέγχου, ο μεν Δ3 στη διεκπεραίωση διαφόρων δικαστικών υποθέσεων, ο δε Δ4 ως διευθυντής πωλήσεων. Με βάση όσα ήδη αναφέρθηκαν, αποδεικνύεται, ότι η "ΦΟΙΝΙΞ ΟΙΛ ΕΠΕ", κατά το χρόνο εκδόσεως των αναφερόμενων στο διατακτικό τιμολογίων-δελτίων αποστολής, δηλαδή κατά το χρονικό διάστημα από ... έως ..., που είχε ήδη στην πραγματικότητα παύσει τη δραστηριότητα της, δεν είχε και δεν διέθετε αποθέματα πετρελαίου, ώστε να τα διαθέσει στην εταιρεία "Πειραϊκή-Πετρελαϊκή ΑΕ." και τα αναφερόμενα στο διατακτικό φορολογικά στοιχεία αφορούσαν ανύπαρκτες συναλλαγές και ήσαν εικονικά, όπως εικονικές ήσαν και οι αντίστοιχες εγγραφές στα λογιστικά της βιβλία. Ο κατηγορούμενος, ο οποίος, με την παραπάνω ιδιότητα του, είχε ενεργό συμμετοχή στη δράση και λειτουργία της εταιρείας "Πειραϊκή-Πετρελαϊκή Α.Ε.", γνώριζε την εικονικότητα των επίμαχων φορολογικών στοιχείων, καθόσον γνώριζε την ουσιαστικά παύση της δραστηριότητας της εταιρείας "ΦΟΙΝΙΞ ΟΙΛ ΕΠΕ", κατά τον ως άνω χρόνο, ενόψει, μάλιστα" του ότι ήδη τα ως άνω τέκνα του Δ2, ιθύνοντος νου της "ΦΟΙΝΙΞ ΟΙΛ ΕΠΕ", είχαν προσληφθεί από την "Πειραϊκή-Πετρελαϊκή ΛΕ.", κάτι το οποίο προφανώς δεν θα συνέβαινε, εάν συνέχιζε να λειτουργεί πραγματικά η πιο πάνω οικογενειακή τους επιχείρηση. Παρόλα αυτά, με την ως άνω ιδιότητα του, δέχτηκε τα επίμαχα εικονικά φορολογικά στοιχεία, τα οποία καταχωρήθηκαν στα εύρημα βιβλία της αποδέκτριας εταιρείας "Πειραϊκη-Πετρελαϊκή Α.Ε".
Συνεπώς για την πράξη της αποδοχής εικονικών φορολογικών στοιχείων, κατ' εξακολούθηση, που του αποδίδεται και αναφορικά με το χρονικό διάστημα από ... έως ... πρέπει, να κηρυχτεί ένοχος, κατά τ' αναφερόμενα στο διατακτικό".
Με τις παραδοχές αυτές, το δικαστήριο στο διατακτικό του, που αποτελεί ενιαίο σύνολο με το σκεπτικό και αλληλοσυμπληρώνονται, κήρυξε ένοχο τον κατηγορούμενο για την πράξη της κατ' εξακολούθηση αποδοχής εικονικών φορολογικών στοιχείων και επέβαλε σ' αυτόν ποινή φυλακίσεως δέκα οκτώ(18) μηνών την οποία μετέτρεψε. Με αυτά που δέχθηκε η προσβαλλόμενη απόφαση, διέλαβε την απαιτούμενη από το Σύνταγμα και το νόμο ειδική και εμπεριστατωμένη αιτιολογία, αφού με πληρότητα, σαφήνεια χωρίς αντιφάσεις και λογικά κενά εκθέτει τα πραγματικά περιστατικά που προέκυψαν από την αποδεικτική διαδικασία σχετικά με την αξιόποινη πράξη που αποδίδεται στον κατηγορούμενο, τα αποδεικτικά μέσα από τα οποία συνήγαγε το δικαστήριο τα περιστατικά αυτά, ενώ εκτίθενται περαιτέρω και οι σκέψεις με τις οποίες έκρινε ότι υπάρχουν αποδείξεις για την ενοχή του κατηγορουμένου καθώς και οι νομικοί συλλογισμοί υπαγωγής των περιστατικών αυτών στην ουσιαστική ποινική διάταξη του άρθρου 19 παρ 1-4 του Ν.2523/1997 την οποία δεν παραβίασε ούτε ευθέως ούτε εκ πλαγίου. Ειδικότερα, προσδιορίζονται εξ υποκειμένου και εξ αντικειμένου τα στοιχεία του εγκλήματος για το οποίο κηρύχθηκε ένοχος ο κατηγορούμενος, περαιτέρω δε εκτίθενται στην απόφαση πραγματικά περιστατικά από τα οποία το δικαστήριο συνήγαγε την ουσιαστική κρίση του ότι ο αναιρεσείων γνώριζε την εικονικότητα των παραπάνω φορολογικών στοιχείων. Η αιτίαση ότι η απόφαση δεν έχει ειδική και εμπεριστατωμένη αιτιολογία, αφού δεν διευκρινίζεται εάν αυτός επεδίωξε την απόκρυψη φορολογητέας ύλης και δεν αποσαφηνίζεται ο τρόπος απόκρυψης αυτής, είναι αβάσιμη. Για την πληρότητα της αιτιολογίας της αποφάσεως, το δικαστήριο δεν όφειλε για το ζήτημα αυτό να διαλάβει ειδική σκέψη και αιτιολογία, αφού ο σκοπός απόκρυψης φορολογητέας ύλης δεν συνιστά στοιχείο του από το άρθρο 19 παρ.1 του Ν. 2523/1997 προβλεπομένου εγκλήματος. Ρητώς στην παραπάνω διάταξη καθιδρύεται το αξιόποινο της έκδοσης ή αποδοχής φορολογικών στοιχείων, ανεξάρτητα από το αν ο σκοπός του δράστη κατατείνει στην αποφυγή πληρωμής φόρου. Η αιτίαση, εξάλλου, ότι στο σκεπτικό της αποφάσεως δεν γίνεται αξιολογική σύγκριση των αποδεικτικών μέσων τα οποία έλαβε υπόψη του το δικαστήριο προκειμένου να καταλήξει στην περί της ενοχής κρίση, είναι αβάσιμη, αφού, κατά αναφερόμενα στην αρχική νομική σκέψη, αρκεί η κατ' είδος μνεία των αποδεικτικών μέσων και για την πληρότητα της αιτιολογίας δεν απαιτείται να γίνεται αξιολογική σύγκριση και αναφορά περί του τι προκύπτει από καθένα χωριστά. Τέλος, η αιτίαση ότι αγνοήθηκαν οι καταθέσεις των μαρτύρων ... και ..., στηριζόμενη στη διαφορετική από τον αναιρεσείοντα αξιολόγηση του περιεχομένου τους, είναι αβάσιμη διότι υπό την επίφαση της έλλειψης αιτιολογίας πλήττεται ουσιαστικά η ανέλεγκτη περί πραγμάτων κρίση του δικαστηρίου.
Συνεπώς, οι από το άρθρο 510 παρ.1 στοιχ.Δ'του Κ.Π.Δ συναφείς λόγοι αναιρέσεως, με τους οποίους αποδίδεται στην προσβαλλόμενη απόφαση η πλημμέλεια της έλλειψης αιτιολογίας και εσφαλμένης ερμηνείας και εφαρμογής του νόμου, είναι αβάσιμοι και πρέπει να απορριφθούν. Κατ' ακολουθία, πρέπει να απορριφθεί η ένδικη αίτηση αναιρέσεως και καταδικασθεί ο αναιρεσείων στα δικαστικά έξοδα (άρθρο 583 παρ.1 ΚΠΔ).


ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ
Απορρίπτει την από 12-11-2008 αίτηση του Χ1 για αναίρεση της υπ' αριθμ.6.048/2008 αποφάσεως του Τριμελούς Εφετείου Αθηνών.
Και.
Καταδικάζει τον αναιρεσείοντα στα δικαστικά έξοδα τα οποία ανέρχονται σε διακόσια είκοσι (220) ευρώ.
Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 6 Μαρτίου 2009. Και
Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στις 26 Μαρτίου 2009.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ

<< Επιστροφή