Αυτόματη μετάφραση - Automatic translation (Google translate)

<< Επιστροφή

Απόφαση 128 / 2008    (Ζ, ΠΟΙΝΙΚΕΣ)

Θέμα
Αιτιολογίας επάρκεια, Ανθρωποκτονία από αμέλεια, Αμέλεια.




Περίληψη:
Στοιχεία αμέλειας. Επί συμπτώσεως αμελείας πολλών, καθένας ευθύνεται για τη δική του αμέλεια, η οποία κρίνεται αυτοτελώς και ανεξάρτητα από την αμέλεια των άλλων. Ορθή και αιτιολογημένη καταδίκη του αναιρεσείοντα και κατηγορουμένου για ανθρωποκτονία από αμέλεια (μη συνειδητή). Απορρίπτεται η αίτηση αναιρέσεως.




Αριθμός 128/2008

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ
Ζ’ Ποινικό Τμήμα
Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Δημήτριο Κυριτσάκη, Αντιπρόεδρο, Γρηγόριο Μάμαλη, Θεοδώρα Γκοΐνη, Βασίλειο Κουρκάκη - Εισηγητή και Ελευθέριο Νικολόπουλο, Αρεοπαγίτες.

Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 18 Απριλίου 2007, με την παρουσία του Αντεισαγγελέα του Αρείου Πάγου Δημητρίου - Πριάμου Λεκκού (γιατί κωλύεται ο Εισαγγελέας) και της Γραμματέως Χριστίνας Σταυροπούλου, για να δικάσει την αίτηση του αναιρεσείοντος - κατηγορουμένου Χ1, που εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Σωτήριο Νίκα, περί αναιρέσεως της 1051/2006 αποφάσεως του Τριμελούς Εφετείου Πλημμελημάτων Πειραιώς. Με συγκατηγορούμενο τον Χ2. Το Τριμελές Εφετείο Πλημμελημάτων Πειραιώς, με την ως άνω απόφασή του, διέταξε όσα λεπτομερώς αναφέρονται σ’ αυτή, και ο αναιρεσείων - κατηγορούμενος ζητεί την αναίρεση αυτής, για τους λόγους που αναφέρονται στην από 8 Δεκεμβρίου 2006 αίτησή του αναιρέσεως, η οποία καταχωρίστηκε στο οικείο πινάκιο με τον αριθμό 176/2007.

Αφού άκουσε
Τον πληρεξούσιο δικηγόρο του αναιρεσείοντος, που ζήτησε όσα αναφέρονται στα σχετικά πρακτικά και τον Αντεισαγγελέα, που πρότεινε να απορριφθεί η προκείμενη αίτηση αναίρεσης.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ
Κατά τη διάταξη του άρθρου 302 παρ. 1 του Π.Κ. "όποιος επιφέρει από αμέλεια το θάνατο άλλου, τιμωρείται με φυλάκιση τουλάχιστον τριών μηνών", κατά δε τη διάταξη του άρθρου 28 του ίδιου Κώδικα "από αμέλεια πράττει όποιος από έλλειψη της προσοχής την οποία όφειλε κατά τις περιστάσεις και μπορούσε να καταβάλει είτε δεν προέβλεψε το αποτέλεσμα που προκάλεσε η πράξη του είτε το προέβλεψε ως δυνατό, πίστεψε όμως ότι δεν θα επερχόταν". Από το συνδυασμό των διατάξεων αυτών προκύπτει ότι για τη θεμελίωση του προβλεπόμενου από αυτές εγκλήματος της ανθρωποκτονίας από αμέλεια απαιτείται αντικειμενικά μεν πρόκληση θανάτωσης άλλου, υποκειμενικά δε: α) μη καταβολή από το δράστη της επιβαλλόμενης, κατ’ αντικειμενική κρίση, προσοχής, την οποία κάθε μετρίως συνετός και ευσυνείδητος άνθρωπος οφείλει υπό τις ίδιες περιστάσεις να καταβάλει, βάσει των νομικών κανόνων, των συνηθειών που επικρατούν στις συναλλαγές και της κοινής πείρας και λογικής β) δυνατότητα αυτού, βάσει των προσωπικών περιστάσεων, γνώσεων και ικανοτήτων να προβλέψει και αποφύγει το αξιόποινο αποτέλεσμα, το οποίο από έλλειψη της προαναφερόμενης προσοχής, είτε δεν προέβλεψε (άνευ συνειδήσεως αμέλεια), είτε το προέβλεψε ως δυνατό, πίστευε όμως ότι δεν θα επερχόταν (συνειδητή αμέλεια) και γ) να υπάρχει αιτιώδης σύνδεσμος μεταξύ της ενέργειας ή παράλειψης του δράστη και του επελθόντος. Όταν το εξ αμελείας έγκλημα είναι απότοκο συνδρομής αμέλειας πολλών προσώπων, το καθένα από αυτά κρίνεται και ευθύνεται αυτοτελώς και ανεξαρτήτως των άλλων, κατά το λόγο της αμέλειας που επιδείχθηκε από αυτό και εφόσον πάντως το επελθόν αποτέλεσμα τελεί σε αιτιώδη σύνδεσμο προς αυτήν. Εξάλλου, η καταδικαστική απόφαση έχει την επιβαλλόμενη από τα άρθρα 93 παρ. 3 του Συντάγματος και 139 του ΚΠοινΔ ειδική και εμπεριστατωμένη αιτιολογία, η έλλειψη της οποίας ιδρύει τον από το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Δ’ του ίδιου Κώδικα λόγο αναιρέσεως, όταν αναφέρονται σ’αυτή με σαφήνεια, πληρότητα και χωρίς αντιφάσεις τα πραγματικά περιστατικά που προέκυψαν από την ακροαματική διαδικασία, στα οποία στηρίχθηκε η κρίση του δικαστηρίου για τη συνδρομή των αντικειμενικών και υποκειμενικών στοιχείων του εγκλήματος, οι αποδείξεις που τα θεμελιώνουν και οικονομικές σκέψεις υπαγωγής των περιστατικών αυτών στην ουσιαστική ποινική διάταξη που εφαρμόσθηκε. Η αιτιολογία της καταδικαστικής απόφασης παραδεκτά συμπληρώνεται από το διατακτικό της, μαζί με το οποίο αποτελεί ενιαίο σύνολο. Περαιτέρω, λόγο αναιρέσεως της απόφασης συνιστά κατά το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Ε’ του ΚΠοινΔ και η εσφαλμένη ερμηνεία ή εφαρμογή ουσιαστικής ποινικής διάταξης. Εσφαλμένη ερμηνεία υπάρχει όταν το δικαστήριο αποδίδει στη διάταξη διαφορετική έννοια από εκείνη που πραγματικά έχει, ενώ εσφαλμένη εφαρμογή, όταν το δικαστήριο δεν υπήγαγε ορθά τα πραγματικά περιστατικά που δέχθηκε ότι αποδείχθηκαν, στη διάταξη που εφαρμόσθηκε. Περίπτωση δε εσφαλμένης εφαρμογής ουσιαστικής ποινικής διάταξης, συνιστά και η εκ πλαγίου παραβίαση της διατάξεως αυτής, η οποία υπάρχει όταν στο πόρισμα της αποφάσεως που προκύπτει από την αλληλοσυμπλήρωση του σκεπτικού και του διατακτικού και ανάγεται στα στοιχεία και την ταυτότητα του εγκλήματος έχουν εμφιλοχωρήσει ασάφειες, αντιφάσεις ή λογικά κενά, που καθιστούν ανέφικτο τον αναιρετικό έλεγχο, σε σχέση με την ορθή ή μη εφαρμογή του νόμου, οπότε η απόφαση στερείται νόμιμης βάσης. Στην προκείμενη περίπτωση το Τριμελές Εφετείο Πειραιώς (που δίκασε ως δευτεροβάθμιο δικαστήριο) με την προσβαλλόμενη 1051/2006 απόφασή του κήρυξε κατά πλειοψηφία ένοχο τον αναιρεσείοντα - κατηγορούμενο για την πράξη της ανθρωποκτονίας από αμέλεια και του επέβαλε ποινή φυλάκισης δέκα (10) μηνών ανασταλείσα επί τριετία. Με την ίδια πιο πάνω απόφαση κηρύχθηκε, ομόφωνα, ένοχος για την ίδια πράξη (ανθρωποκτονία από αμέλεια) και ο Χ2 , που δεν είναι τώρα διάδικος, και του επιβλήθηκε ποινή φυλάκισης επίσης δέκα (10) μηνών, ανασταλείσα επί τριετία. Όπως προκύπτει από το σκεπτικό της ως άνω προσβαλλόμενης απόφασης σε συνδυασμό με το διατακτικό της, το Τριμελές Εφετείο δέχθηκε, όσον αφορά τον κατηγορούμενο Χ2,ότι από τα αποδεικτικά μέσα που κατ’ είδος αναφέρει προέκυψαν τα ακόλουθα πραγματικά περιστατικά: "Στις ...., στη Σαλαμίνα, ο ηλεκτροσυγκολητής ......, εργαζόταν στη δεξαμενή αρ. ... (αριστερή) του πλοίου ".....", ως μέλος του συνεργείου της εδρεύουσας στον Πειραιά εταιρίας με την επωνυμία "Ναυπηγεία Κυνόσουρας Α.Ε." η οποία είχε αναλάβει την επισκευή του πλοίου. Τη στιγμή που ο εν λόγω τεχνίτης επιχείρησε να συγκολλήσει δύο ντίζες βανών με ηλεκτροσυγκόλληση, προκλήθηκε ανάφλεξη και πυρκαϊά, συνεπεία της οποίας υπέστη εκτεταμένα εγκαύματα στο σώμα του, από τα οποία επήλθε ο θάνατός του, δεδομένου και του ότι δεν κατόρθωσε να απομακρυνθεί εγκαίρως. Ο θάνατος του εν λόγω εργαζομένου, κατά την κρίση του παρόντος δικαστηρίου, σχηματισθείσα ομοφώνως, οφείλεται σε αμέλεια του 1ου των κατ/νων Χ2 υπεύθυνου του συνεργείου επισκευής του πλοίου, στο οποίο (συνεργείο), όπως προελέχθη, εργαζόταν ο θανών, δεδομένου ότι από έλλειψη της προσοχής την οποία όφειλε από τις περιστάσεις και μπορούσε να καταβάλει, δεν προέβλεψε το προαναφερθέν αποτέλεσμα της πράξης του. Ειδικότερα αποδείχθηκε ότι ενώ ήταν υπεύθυνος του συνεργείου και επομένως υπόχρεος για την τήρηση των μέτρων ασφαλείας των εργαζομένων, δεν μερίμνησε, πριν από την εκτέλεση της ανωτέρω εργασίας (ηλεκτροσυγκόλλησης) με χρήση φλόγας (θέρμης) στην υπ’ αριθμ. 7 αριστερή δεξαμενή του πλοίου "......" α) για την καλή απομόνωση των σωληνώσεων που εισέρχονταν στη δεξαμενή, για να αποφευχθεί διαρροή και συγκέντρωση επικίνδυνων αερίων στο χώρο της (άρθρο 5 παρ. 1 περ. α’ και 11 παρ. 1 περ. α’ Π.Δ/τος 70/1990), β) για την εκτέλεση μετρήσεων της συγκέντρωσης εκρηκτικών αερίων κάθε 3 ώρες, ώστε σε περίπτωση που διαπιστωνόταν ότι η συγκέντρωσή τους υπερέβαινε το 1% του κατωτέρου ορίου εκρηκτικότητας, να διακόψει τις εργασίες και να διατάξει τον εξαερισμό του χώρου (άρθρο 22 παρ. 1 περ. α’ Π.Δ/τος 70/1990), γ) για τον σε κάθε περίπτωση εξαερισμό του χώρου κατά την εκτέλεση της ηλεκτροσυγκόλλησης (άρθρο 14 περ. α’ Π.Δ/τος 70/1999) και δ) για την ύπαρξη κλίμακας ανόδου - καθόδου στη δεξαμενή (άρθρο 14 περ. γ’ και 41 παρ. 3 του ίδιου Π.Δ.), ενώ τέλος δεν είχε διαθέσει στους εργαζόμενους στη συγκεκριμένη δεξαμενή ειδικές στολές με ατομικές αναπνευστικές συσκευές, κατάλληλες για τη διάσωση των εργαζομένων σε περίπτωση κινδύνου". Περαιτέρω το πιο πάνω Δικαστήριο δέχθηκε, όσον αφορά τον αναιρεσείοντα, κατά την αναιρετικώς ανέλεγκτη περί πραγμάτων κρίση του, μετά από εκτίμηση και αξιολόγηση των αναφερομένων αποδεικτικών μέσων, όπως προκύπτει από το αιτιολογικό σε συνδυασμό με το διατακτικό της προσβαλλόμενης απόφασης, τα ακόλουθα πραγματικά περιστατικά: "Συνυπαίτιος επίσης για το θάνατο του ανωτέρω εργαζομένου είναι και ο 2ος των κατηγορουμένων ....., ο οποίος από έλλειψη της προσοχής την οποία, ενόψει των κατά τον ως άνω χρόνο συνθηκών και περιστάσεων, όφειλε και μπορούσε να καταβάλλει, δεν προέβλεψε το προαναφερθέν αποτέλεσμα της πράξης του. Συγκεκριμένα, από όλα τα αναφερόμενα στην αρχή της παρούσας σκέψης αποδεικτικά μέσα, αποδείχθηκε ότι, ενώ αυτός ήταν χημικός ναυτιλίας και αρμόδιος για την έκδοση, κατόπιν ελέγχου, πιστοποιητικών απαλλαγής από επικίνδυνα αέρια (GAS FREE), προέβη σε πλημμελή έλεγχο της ως άνω δεξαμενής, και κατόπιν αυτού εξέδωσε το υπ’ αριθμόν ..... πιστοποιητικό απαλλαγής (αυτής) από επικίνδυνα αέρια (Gas Free) με χρονική διάρκεια ισχύος του από τις 07:15’ ώρα της 2-2-2000 μέχρι την 13:15’ ώρα της 3-2-2000. Με βάση το ενλόγω πιστοποιητικό, η προαναφερθείσα δεξαμενή χαρακτηρίστηκε "ασφαλής για τον άνθρωπο - ασφαλής για θερμές εργασίες" μολονότι η συγκέντρωση επικίνδυνων αερίων ήταν κατά πολύ ανώτερη του κατωτάτου ορίου εκρηκτικότητας (μέχρι 1%) και συγκεκριμένα η συγκέντρωση τέτοιων αερίων σ’ αυτή τη δεξαμενή κυμαινόταν κατά τον ως άνω χρόνο σε ποσοστό 40% - 67% του LEL (κατώτερο όριο ευφλεκτικότητας). Σημειώνεται ότι ο έλεγχος που όφειλε, ενόψει των ως άνω περιστάσεων και μπορούσε στη συγκεκριμένη περίπτωση, να διενεργήσει ο προαναφερθείς κατηγορούμενος, έπρεπε, να είναι επισταμένος, αν ληφθεί υπόψη το είδος του τελευταίου φορτίου που είχε μεταφέρει το πλοίο αυτό και συγκεκριμένα νάφθα (λίαν πτητικό και εύφλεκτο προϊόν), το οποίο υπήρξε και μία από τις αιτίες πρόκλησης της έκρηξης που είχε ως αποτέλεσμα το θανάσιμο τραυματισμό του παραπάνω εργαζομένου. Ο ισχυρισμός του κατηγορουμένου ότι κατά το χρόνο κατά τον οποίον αυτός πραγματοποίησε τη μέτρηση στην υπόψη δεξαμενή για ύπαρξη επικίνδυνων αερίων και εξέδωσε, κατόπιν αυτής το ως άνω, ισχύον, κατά το χρόνο της ένδικης έκρηξης πιστοποιητικό (GAS FREE) η προαναφερθείσα δεξαμενή δεν είχε τέτοια αέρια και ότι αυτά, εκ των υστέρων συγκεντρώθηκαν επειδή κάποιος από το πλήρωμα του πλοίου, μετά από τον διενεργηθέντα από αυτόν έλεγχο, και την έκδοση του πιστοποιητικού, άνοιξε το σωλήνα της γραμμής εξισορρόπησης για να ελεγχθεί αν δουλεύει από κανένα από τα προαναφερθέντα αποδεικτικά μέσα δεν επιβεβαιώθηκε ούτε ενισχύθηκε. Ούτε, βέβαια, και εξηγήθηκε σε τι θα εξυπηρετούσε και για ποιο λόγο θα μπορούσε να ανοιχθεί από το πλήρωμα ο σωλήνας αυτός προκειμένου να ελεγχθεί αν λειτουργεί και μάλιστα καθ’ον χρόνο διενεργούντο στην πιο πάνω δεξαμενή εργασίες ηλεκτροσυγκόλλησης. Κατ’ ακολουθίαν, ο θάνατος του παραπάνω εργαζομένου οφείλεται και στην ως άνω περιγραφομένη αμελή συμπεριφορά του 2ου κατηγορουμένου, χωρίς την οποία το αποτέλεσμα αυτό δεν θα επήρχετο". Με βάση τις παραδοχές αυτές η πλειοψηφούσα γνώμη του πιο πάνω Δικαστηρίου έκρινε ένοχο τον αναιρεσείοντα ανθρωποκτονίας από μη συνειδητή αμέλεια. Έτσι κρίνοντας διέλαβε στην προσβαλλόμενη απόφασή του την, κατά τα παραπάνω απαιτούμενη ειδική και εμπεριστατωμένη αιτιολογία, αφού εκθέτει με σαφήνεια, πληρότητα και χωρίς αντιφάσεις ή λογικά κενά τα πραγματικά περιστατικά που αποδείχθηκαν από την ακροαματική διαδικασία και συγκροτούν την αντικειμενική και υποκειμενική υπόσταση της ανωτέρω αξιόποινης πράξης για την οποία καταδικάστηκε ο αναιρεσείων, τις αποδείξεις από τις οποίες συνήγαγε αυτά, καθώς και τους συλλογισμούς με βάση τους οποίους υπήγαγε τα προαναφερθέντα πραγματικά περιστατικά στις ουσιαστικές ποινικές διατάξεις των άρθρων 28 και 302 του Π.Κ., που εφάρμοσε, τις οποίες ούτε ευθέως, ούτε εκ πλαγίου, με ελλιπείς ή ασαφείς ή αντιφατικές παραδοχές ή με άλλο τρόπο παραβίασε. Ειδικότερα, η πλειοψηφούσα γνώμη του Εφετείου, αναφορικά με τον αναιρεσείοντα, με πληρότητα, σαφήνεια και χωρίς αντιφάσεις, εξέθεσε στο σκεπτικό της προσβαλλόμενης αποφάσεώς του, τα συγκρούντα την αμελή συμπεριφορά του αναιρεσείοντος πραγματικά περιστατικά και προσδιόρισε σαφώς την μορφή της μη συνειδητής αμέλειας, αλλά και τις περιστάσεις κάτω από τις οποίες αυτός ενεργούσε και δέχθηκε ότι από έλλειψη της προσοχής, που αυτός όφειλε από τις περιστάσεις και μπορούσε να καταβάλει δεν προέβλεψε το αξιόποινο αποτέλεσμα που προκάλεσε η ενέργειά του, με αποτέλεσμα να επιφέρει τον θάνατο του εργαζομένου... Ακόμη, η πλειοψηφούσα γνώμη του ως άνω Δικαστηρίου της ουσίας επαρκώς αιτιολογεί τον υφιστάμενο μεταξύ της επιδειχθείσας από τον αναιρεσείοντα αμελούς συμπεριφοράς και του επελθόντος αποτελέσματος, αιτιώδη σύνδεσμο, που αξιώνεται για την κατάφαση της αντικειμενικής υπόστασης του εγκλήματος της ανθρωποκτονίας από αμέλεια, ο οποίος δεν διακόπηκε λόγω της παρεμβληθείσας αμελούς συμπεριφοράς του συγκατηγορουμένου του Χ2 υπεύθυνου του συνεργείου επισκευής του πλοίου, στο οποίο (συνεργείο) εργαζόταν ο θανών, η οποία δεν αποκλείει την ευθύνη του αναιρεσείοντος, που είναι αυτοτελής και ανεξάρτητη εκείνης, δεδομένου ότι αυτή (αμελής συμπεριφορά του υπεύθυνου του συνεργείου και του αναιρεσείοντος), αυτοτελώς κρινόμενη συγκροτεί την αντικειμενική υπόσταση του ανωτέρω εγκλήματος. Περαιτέρω, για την πληρότητα της αιτιολογίας αυτής δεν είναι αναγκαίο να διαλαμβάνονται σε αυτή και τα επιπλέον στο αναιρετήριο αναφερόμενα στοιχεία και ειδικότερα να προσδιορίζεται σε τι συνίστατο "ο πλημμελής έλεγχος" της δεξαμενής στον οποίο προέβη ο αναιρεσείων και ποιες οι συγκεκριμένες πράξεις ελέγχου στις οποίες έπρεπε να προβεί ο ίδιος για την ανίχνευση επικίνδυνων αερίων ούτε, επίσης, να προσδιορίζονται ποιες επακριβώς εξατομικευμένες ενέργειες καθιστούν "επιστάμενο έλεγχο". Κατ’ ακολουθίαν όλων των ανωτέρω, οι από το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Δ’ και Ε’ του ΚΠοινΔ προβαλλόμενοι λόγοι αναιρέσεως της ένδικης αίτησης, με τους οποίους πλήττεται η προσβαλλόμενη απόφαση για έλλειψη της επιβαλλόμενης ειδικής και εμπεριστατωμένης αιτιολογίας και εσφαλμένη ερμηνεία και εφαρμογή των προαναφερθεισών ουσιαστικών ποινικών διατάξεων, είναι αβάσιμοι και ως τέτοιοι, πρέπει να απορριφθούν. Μετά από αυτά και επειδή δεν υπάρχει άλλος παραδεκτός λόγος αναιρέσεως προς έρευνα με την κρινόμενη αίτηση, πρέπει αυτή να απορριφθεί στο σύνολό της και να καταδικαστεί ο αναιρεσείων στα δικαστικά έξοδα (άρθρο 583 Κ.Ποιν.Δ.).


ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ
Απορρίπτει την από 8 Δεκεμβρίου 2006 αίτηση του Χ1 , για αναίρεση της υπ’ αριθμ. 1051/2006 απόφασης του Τριμελούς Εφετείου Πειραιώς.
Καταδικάζει τον αναιρεσείοντα στα δικαστικά έξοδα που ανέρχονται σε διακόσια είκοσι (220) ευρώ.
Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 28 Αυγούστου 2007. Και
Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στις 17 Ιανουαρίου 2008.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ

<< Επιστροφή