Αυτόματη μετάφραση - Automatic translation (Google translate)

Σύνδεσμος απόφασης


<< Επιστροφή

Απόφαση 1616 / 2009    (Α, ΠΟΙΝΙΚΕΣ)

Θέμα
Αιτιολογίας ανεπάρκεια, Σωματική βλάβη από αμέλεια.




Περίληψη:
Σωματική βλάβη από αμέλεια. Έγκλημα δια παραλείψεως τελούμενο. Ύπαρξη ιδιαίτερης νομικής υποχρέωσης του υπαιτίου. Ανάγκη να αναφέρεται στην απόφαση η ύπαρξη της ιδιαίτερης αυτής υποχρέωσης καθώς και να προσδιορίζεται ο νομικός κανόνας από τον οποίο αυτό πηγάζει. Η έλλειψη αυτή ιδρύει τον από το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Δ ΚΠΔ λόγο αναίρεσης. Αναιρεί και παραπέμπει.




Αριθμός 1616/2009

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ
Α' Ποινικό Τμήμα Διακοπών
Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Δημήτριο Μαζαράκη, Προεδρεύοντα Αρεοπαγίτη, ως αρχαιότερο μέλος της συνθέσεως, Παναγιώτη Ρουμπή, Ανδρέα Δουλγεράκη, Κωνσταντίνο Φράγκο και Νικόλαο Μπιχάκη-Εισηγητή, Αρεοπαγίτες.

Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 3 Ιουλίου 2009, με την παρουσία του Αντεισαγγελέα του Αρείου Πάγου Δημητρίου-Πριάμου Λεκκού και της Γραμματέως Ευδοκίας Φραγκίδη, για να δικάσει την αίτηση της αναιρεσείουσας - κατηγορουμένης Χ1 κατοίκου ... που εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Κωνσταντίνο Λέοντα, περί αναιρέσεως της 2112/2008 αποφάσεως του Τριμελούς Εφετείου Πατρών. Με συγκατηγορούμενο τον ....
Με πολιτικώς ενάγοντα τον Ψ1 κάτοικο .... που εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Νικόλαο Φερμελή.

Το Τριμελές Εφετείο Πατρών, με την ως άνω απόφασή του, διέταξε όσα λεπτομερώς αναφέρονται σ' αυτή, και η αναιρεσείουσα-κατηγορουμένη ζητεί την αναίρεση αυτής, για τους λόγους που αναφέρονται στην από 6 Απριλίου 2009 αίτησή της, η οποία καταχωρίστηκε στο οικείο πινάκιο με τον αριθμό 563/2009.

Αφού άκουσε
Τους πληρεξουσίους των διαδίκων, που ζήτησαν όσα αναφέρονται στα σχετικά πρακτικά και τον Αντεισαγγελέα, που πρότεινε να γίνει δεκτή η προκείμενη αίτηση αναίρεσης.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ
Κατά το άρθρο 314 παρ.1 εδ.α' του ΠΚ "όποιος από αμέλεια προκαλεί σωματική κάκωση ή βλάβη της υγείας άλλου τιμωρείται με φυλάκιση μέχρι τριών ετών". Από το συνδυασμό της διάταξης αυτής με εκείνη του άρθρου 28 του ΠΚ, κατά την οποία από αμέλεια πράττει όποιος, από έλλειψη της προσοχής, την οποία όφειλε κατά τις περιστάσεις και μπορούσε να καταβάλει, είτε δεν προέβλεψε το αξιόποινο αποτέλεσμα, το οποίο προκάλεσε η πράξη του, είτε το προέβλεψε ως δυνατό, πίστεψε όμως ότι δεν θα επερχόταν, προκύπτει ότι για τη θεμελίωση της σωματικής βλάβης από αμέλεια, απαιτείται να διαπιστωθεί αφενός ότι ο δράστης δεν κατέβαλε την απαιτούμενη κατ' αντικειμενική κρίση προσοχή, την οποία οφείλει να καταβάλει κάθε μετρίως συνετός και ευσυνείδητος άνθρωπος, κάτω από τις ίδιες πραγματικές καταστάσεις, με βάση τους νομικούς κανόνες, τις συνήθειες που επικρατούν στις συναλλαγές, την κοινή πείρα, τη λογική και τη συνηθισμένη πορεία των πραγμάτων και αφετέρου ότι είχε τη δυνατότητα να προβλέψει και αποφύγει το αξιόποινο αποτέλεσμα, το οποίο, πρέπει, να τελεί σε αντικειμενικά αιτιώδη σύνδεσμο με την πράξη ή την παράλειψη. Η παράλειψη ως έννοια, ενυπάρχει σε κάθε είδος αμέλειας, εφόσον το ένα είδος της ευθύνης συνίσταται στη μη καταβολή της προσοχής, δηλαδή, σε μία παράλειψη. Όταν όμως η αμέλεια δεν συνίσταται σε ορισμένη παράλειψη, αλλά σε σύνολο συμπεριφοράς που προηγήθηκε του αποτελέσματος, τότε, για τη θεμελίωση της σωματικής βλάβης από αμέλεια ως εγκλήματος που τελείται με παράλειψη, απαιτείται η συνδρομή και των όρων του άρθρου 15 του ΠΚ κατά το οποίο, όπου ο νόμος για την ύπαρξη αξιόποινης πράξης απαιτείται να έχει επέλθει ορισμένο αποτέλεσμα η μη αποτροπή του τιμωρείται όπως η πρόκλησή του με ενέργεια αν ο υπαίτιος της παράλειψης είχε ιδιαίτερη νομική υποχρέωση να παρεμποδίσει την επέλευση του αποτελέσματος. Από την τελευταία αυτή διάταξη προκύπτει ότι αναγκαία προϋπόθεση της εφαρμογής της είναι η ύπαρξη ιδιαίτερης (δηλαδή ειδικής και όχι γενικής) υποχρεώσεως του υπαιτίου προς ενέργεια, που τείνει στην παρεμπόδιση του αποτελέσματος, για την επέλευση του οποίου ο νόμος απειλεί ορισμένη ποινή. Η υποχρέωση αυτή μπορεί να πηγάζει από ρητή διάταξη νόμου ή από σύμπλεγμα, νομικών καθηκόντων, που συνδέονται με ορισμένη έννομη σχέση του υπόχρεου ή από σύμβαση ή από ορισμένη προηγούμενη συμπεριφορά του, από την οποία δημιουργήθηκε ο κίνδυνος επέλευσης του εγκληματικού αποτελέσματος. Στην περίπτωση αυτή, πρέπει, να αναφέρεται και αιτιολογείται στη δικαστική απόφαση η συνδρομή αυτής της υποχρεώσεως και να προσδιορίζεται ο επιτακτικός κανόνας δικαίου από τον οποίο πηγάζει. Εξάλλου η καταδικαστική απόφαση, έχει την απαιτούμενη, κατά το άρθρο 93 παρ.3 του Συντάγματος και 139 του ΚΠοινΔ, όπως το τελευταίο τροποποιήθηκε με το άρθρο 2 παρ.5 του ν. 2408/1996, ειδική και εμπεριστατωμένη αιτιολογία, η έλλειψη της οποίας ιδρύει λόγο αναιρέσεως από το άρθρο 510 παρ.1 στοιχ. Δ' ΚΠοινΔ, όταν σ' αυτή περιέχονται με πληρότητα, σαφήνεια και χωρίς αντιφάσεις, τα πραγματικά περιστατικά που προέκυψαν από τη διαδικασία στο ακροατήριο, σχετικά με τα υποκειμενικά και αντικειμενικά στοιχεία του εγκλήματος, οι αποδείξεις (αποδεικτικά μέσα) επί των οποίων θεμελιώνονται τα περιστατικά αυτά, καθώς και οι σκέψεις με τις οποίες το δικαστήριο υπήγαγε τα αποδειχθέντα περιστατικά, στην ουσιαστική ποινική διάταξη, που εφαρμόσθηκε. Στην προκείμενη περίπτωση, με την προσβαλλόμενη 2112/2008 απόφαση του Τριμελούς Εφετείου Πατρών, καταδικάσθηκε η αναιρεσείουσα-κατηγορουμένη σε δεύτερο βαθμό για την πράξη της σωματικής βλάβης από αμέλεια και από υπόχρεο, σε ποινή φυλάκισης πέντε (5) μηνών, η οποία ανεστάλη επί τριετία. Στην αιτιολογία της απόφασης, όπως αυτή αλληλοσυμπληρώθηκε από το διατακτικό της, διαλαμβάνεται ότι, από την ανώμοτη κατάθεση του πολιτικώς ενάγοντος, από τις ένορκες καταθέσεις των μαρτύρων κατηγορίας και υπεράσπισης που εξετάστηκαν στο Δικαστήριο τούτο, την ανάγνωση των πρακτικών της πρωτοβάθμιας δίκης, καθώς και των εγγράφων που αναφέρονται στα πρακτικά, την απολογία της αναιρεσείουσας κατηγορουμένης και την όλη διαδικασία αποδείχτηκαν τα ακόλουθα: Η κατηγορουμένη Χ1 ήταν η επιβλέπουσα μηχανικός της κατασκευαζομένης πενταώροφης οικοδομής επί της οδού .... Στις ...γίνονταν εργασίες σιδηροπλισμού στα υποστυλώματα της πιλοτής. Τις εργασίες σιδηροπλισμού της παραπάνω οικοδομής είχε αναλάβει υπεργολαβικά η ομόρρυθμη εταιρεία με την επωνυμία "... ΟΕ". Στην εταιρεία αυτή εργάζονταν οι εργατοτεχνίτες Ψ2 και Ψ1 Κατά την εκτέλεση των παραπάνω εργασιών ο Ψ2 διαμόρφωνε τα προς τοποθέτηση σίδερα και συγκεκριμένα έκοβε σε τμήματα τους κλωβούς τσερκοπλέγματος και τα έδινε στο Ψ1. Ο τελευταίος εργαζόταν σε ύψος 2,40 μ από το δάπεδο της πιλοτής και πατούσε στο δάπεδο που είχε διαμορφωθεί με τη χρήση καδρονιών και μεταλλικών ικριωμάτων. Η συγκεκριμένη σκαλωσιά είχε κατασκευαστεί για τις ανάγκες σκυρόδεσης της δοκού και του υποστυλώματος. Ο Ψ1 στην προσπάθειά του να μεταφέρει και να τοποθετήσει στην κολόνα ένα τσερκόπλεγμα που του είχε δώσει ο Ψ2 έπεσε από το δάπεδο εργασίας που έσπασε στο δάπεδο της πιλοτής. Από την πτώση του αυτή τραυματίστηκε στον αυχένα, στη σπονδυλική στήλη και σε άλλα μέρη του σώματός του. Για τη σωματική βλάβη σε βάρος του παθόντος Ψ1 ευθύνεται η παραπάνω κατηγορουμένη, η οποία ενεργώντας με την παραπάνω ιδιότητά της, παρότι γνώριζε ότι τα πέρατα των ξυλοτύπων και πλακών πρέπει να εξασφαλίζονται με ανθεκτικά προσωρινά κιγκλιδώματα και θωράκια ή με δίχτυα, τα οποία έπρεπε να ελέγχονται περιοδικά για την αντοχή τους και να αποξηλώνονται μόνο μετά την εγκατάσταση των εξωτερικών ικριωμάτων και ότι το πλάτος των διαδρόμων εργασίας των ικριωμάτων πρέπει να είναι επαρκές και ανάλογα με την εργασία για την οποία κατασκευάσθηκε το ικρίωμα και ειδικότερα πρέπει να είναι 0,60 μ, αν υποβαστάζει μόνο εργαζομένους και επιπλέον τα μαδέρια που αποτελούν το δάπεδο εργασίας πρέπει να υποβαστάζονται από τρία τουλάχιστον στηρίγματα, ώστε να αποκλείεται κάθε κίνδυνος ταλάντωσης ή κάμψης, δεν τηρούσε τα παραπάνω μέτρα ασφαλείας. Ειδικότερα, στην παραπάνω οικοδομή δεν υπήρχαν στο ξυλότυπο όπου πατούσε ο παθών κατά την εκτέλεση των εργασιών σιδηροπλισμού ανθεκτικά προσωρινά κιγκλιδώματα και θωράκια και επιπλέον το δάπεδο εργασίας του παραπάνω παθόντος δεν είχε επαρκές πλάτος και δεν ήταν στερεωμένο σωστά, ώστε να αποκλείεται κάθε κίνδυνος ταλάντωσης ή κάμψης. Το αξιόποινο αποτέλεσμα της σωματικής βλάβης του παραπάνω παθόντος η κατηγορουμένη αυτή μπορούσε να προβλέψει και να το αποφύγει αν είχε λάβει και τηρούσε κατά την εκτέλεση των παραπάνω εργασιών όλα τα παραπάνω μέτρα ασφαλείας, όπως είχε υποχρέωση και μπορούσε να πράξει σύμφωνα με τις παραπάνω ιδιότητές της, γνώσεις και ικανότητες. Με αυτά που δέχθηκε το δικαστήριο της ουσίας, δεν διέλαβε στην προσβαλλόμενη απόφασή του, την επιβαλλόμενη, κατά τα προεκτεθέντα στη νομική σκέψη ειδική και εμπεριστατωμένη αιτιολογία. Και τούτο διότι ενώ δέχεται ότι πρόκειται για έγκλημα που τελέσθηκε δια παραλείψεως και ότι η αμέλεια της αναιρεσείουσας δεν συνίσταται σε ορισμένη παράλειψη, αλλά σε σύνολο συμπεριφοράς που προηγήθηκε του αποτελέσματος και ότι η αναιρεσείουσα είχε ιδιαίτερη νομική υποχρέωση να παρεμποδίσει το επελθόν αποτέλεσμα, δεν προσδιόρισε όπως όφειλε την προέλευση της υποχρέωσης αυτής, αν δηλαδή , η υποχρέωση πηγάζει από ρητή διάταξη νόμου ή από σύμπλεγμα νομικών καθηκόντων, που συνδέονται με ορισμένη έννομη σχέση ή από σύμβαση ή από ορισμένη προηγούμενη συμπεριφορά της, από την οποία δημιουργήθηκε ο κίνδυνος επέλευσης του εγκληματικού αποτελέσματος. Επομένως, ο πρώτος λόγος κατά το σκέλος Α,Β της αιτήσεως αναιρέσεως, από το άρθρο 510 παρ.1 στοιχ. Δ' του ΚΠοινΔ για έλλειψη ειδικής και εμπεριστατωμένης αιτιολογίας είναι βάσιμος και, πρέπει, να γίνει δεκτός ενώ παρέλκει η έρευνα των ετέρων λόγων. Κατ' ακολουθία η κρινόμενη αίτηση αναιρέσεως πρέπει να γίνει δεκτή, να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση και να παραπεμφθεί η υπόθεση, σύμφωνα με τη διάταξη του άρθρου 519 του ΚΠοινΔ, για νέα συζήτηση στο ίδιο δικαστήριο, του οποίου η σύνθεση είναι δυνατή από άλλους δικαστές, εκτός από εκείνου που είχαν δικάσει προηγουμένως.


ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ
Αναιρεί την υπ'αριθμό 2112/2008 απόφαση του Τριμελούς Εφετείου Πατρών. Και
Παραπέμπει την υπόθεση για νέα συζήτηση στο ίδιο δικαστήριο, συγκροτούμενο από άλλους δικαστές, εκτός από εκείνους που είχαν δικάσει προηγουμένως.
Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 7 Ιουλίου 2009. Και
Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στις 7 Ιουλίου 2009.

Ο ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ

<< Επιστροφή